Nieuw

Op 20 februari 2018 verscheen de nieuwste roman van Tomas Lieske. Een roman op de grens van mogelijk en onmogelijk.

 

De lezer komt terecht in een buitengewoon en zelden in de Nederlandse literatuur beschreven decor van een Nederlandse glorietijd: het Leidse huis van professor Ehrenfest in de jaren 20.

Daar werden natuurkundige vragen gesteld; daar werd geschiedenis geschreven.

De vrolijke verrijzenis van Arago

Joys, een opstandig vijftienjarig meisje, zit bij haar ouders in de auto. In de Italiaanse Dolomieten duikt er plots een jonge vos op voor de wielen en de ouders verongelukken. Het meisje raakt in coma. Of is het waar dat ze gewoon opstaat? De jonge vos volgt haar en langzaam maar zeker groeit er een onvoorwaardelijke diepe vriendschap tussen hen. Haar geluk is compleet als ze een thuis vinden bij Paul Ehrenfest, de Leidse fysicus bij wie in de jaren twintig Albert Einstein en tal van andere wereldberoemde Nobelprijswinnaars logeren. Zo ook de aantrekkelijke Niels Bohr, die in staat is onmogelijke ideeën tot levend bestaan te denken.

De vrolijke verrijzenis van Arago is een verhaal over hartstocht en intens geluk, een liefdesverklaring aan het ene leven dat wij hebben.

bestel

 Luister naar Tomas Lieske in gesprek met Frits Spits in het programma De Taalstaat.

Abstracte wiskunde was nog nooit zo betoverend.

De Morgen

14 februari 2018

Het vorige millennium loopt bijna ten einde als de vijftienjarige Joys betrokken wordt bij een dodelijk ongeval in Italië. De weerbarstige tiener is op reis met haar louche vader en oppervlakkige moeder, in een Fiat 519 van het bouwjaar 1922. Een jonge vos op de bergweg doet Joys gillen. Haar vader wijkt uit, raakt de vos alsnog, voor Joys de auto wordt uit gekatapul- teerd, die zich met beide ouders rond een boom plooit en in een ravijn duikt. Roerloos ligt het meisje in de berm. De vos is plat. Of niet? Ziet ze het goed? Verrijst de vos? Trekt hij zijn platte lijf van het asfalt? Het meisje volgt zijn voorbeeld.

 

Hoe vreemd het allemaal mag klinken: uiteindelijk is De vrolijke verrijzenis van Arago een spitsvondige raamvertelling over een stukje wiskundegeschiedenis. Het is bijzonder hoe Lieske de pijlers van de kwantumtheorie – onvoorspelbaarheid, onzekerheid en onvoorstelbaarheid – tot diep in de roman verwerkt, wat gissen naar de clou enigszins zinloos maakt.

 

Maar toch zijn de geschiedenis en de wereld die hij vernuftig door deze roman weeft natuurgetrouw. Misschien wel meer dan je zou denken, want recent kwantum- onderzoek leert ons dat tijd geen rechte lijn is, maar zigzagt, wat tijdreizen in theorie mogelijk maakt. We voelen het Leiden van het interbellum, z’n grachten en omliggende polders. De uitdijende wijken en de sluipende vijandigheid tegenover Joden. Op een intiemer niveau zijn we getuige van de depressieve buien van Ehrenfest, die zelf ook niet meer kan volgen met de nieuwste ontwikkelingen van de natuurkunde.

 

De vrolijke verrijzenis van Arago is zelf één groot virtuoos gedachteexperiment waarin in een onwerkelijk mooi Nederlands een misschien onmogelijk maar niet onvoorstelbaar verhaal wordt verteld.

TOMAS LIESKE